Μελτέμι ονομάζουμε τους επίμονους βόρειους έως βορειοανατολικούς ανέμους που εμφανίζονται κυρίως στο Αιγαίο από τα τέλη της άνοιξης έως τις αρχές του φθινοπώρου. Στη μετεωρολογία αναφέρονται και ως ετησίες.
Δεν πρόκειται για μία μεμονωμένη ριπή ή θαλάσσια αύρα. Είναι μεγάλης κλίμακας ροή που μπορεί να διαρκέσει αρκετές ημέρες και να παρουσιάζει μεγάλη τοπική ενίσχυση.
Το πεδίο πίεσης
Η θερινή χαμηλή πίεση πάνω από τη θερμή ανατολική Μεσόγειο και τη Μικρά Ασία συνδυάζεται συχνά με υψηλότερες πιέσεις στα Βαλκάνια. Η διαφορά πίεσης επιταχύνει βόρειο ρεύμα πάνω από το Αιγαίο.
Όταν ενισχύεται ο συνδυασμός του βαρομετρικού χαμηλού στα ανατολικά και του αντικυκλώνα βορειότερα, το μελτέμι μπορεί να γίνει ισχυρό ή πολύ ισχυρό.
Γιατί υπάρχουν τοπικές διαφορές
Στενά περάσματα ανάμεσα στα νησιά, ακρωτήρια και ορεινοί όγκοι επιταχύνουν ή εκτρέπουν τον άνεμο. Μία υπήνεμη παραλία μπορεί να είναι σχετικά ήρεμη, ενώ λίγα χιλιόμετρα μακριά η προσήνεμη ακτή να έχει ισχυρές ριπές και κυματισμό.
Η ένταση στην ξηρά δεν περιγράφει πάντα τη θάλασσα. Για πλεύση ή μπάνιο χρειάζονται θαλάσσια πρόγνωση, κύμα και τοπική παρατήρηση.
Καθημερινός κύκλος
Συχνά ο άνεμος ενισχύεται από αργά το πρωί έως το απόγευμα καθώς η θέρμανση αναμιγνύει ισχυρότερο άνεμο από ψηλότερα προς την επιφάνεια. Ωστόσο ένα οργανωμένο επεισόδιο μπορεί να παραμένει ισχυρό και τη νύχτα.
Το μελτέμι περιορίζει συνήθως τη ζέστη στις ανατολικές ακτές, αυξάνει όμως τον κίνδυνο εξάπλωσης πυρκαγιάς όταν η βλάστηση είναι ξηρή.
Οι εξηγήσεις και οι υπολογισμοί είναι εκπαιδευτικοί. Για θέματα ασφάλειας, εργασίας, υγείας, ναυσιπλοΐας ή αεροπορίας ακολουθείτε τις αρμόδιες επίσημες υπηρεσίες.